Era sa vakatura na dauvakadidike mai na Univesiti ni Tekinolaji e Chalmers e dua na sala vou ka maqosa me vakayagataki tale kina na kaukamea mai na batiri ni motoka vakalivaliva. Na iwalewale oqo e vakabulabulataka tale na 100% aluminiumi kei na 98% litiumi mai na batiri EV vakayagataki. Oqo e vakalailaitaka na kena yali na veika bulabula me vaka na nikel, kobala kei na manganisi. Na kena iwalewale e sega ni gadrevi kina na wainimate sau levu se veivakaleqai baleta nira vakayagataka na dauvakadidike na oxalic acid, e dua na acid e kune tale ga ena matanitu ni kau.
Me yacova mai oqo, e sega ni dua e rawa ni kunea na ituvaki veiganiti me baleta na kena wasei na levu ni lithium oqo ena kena vakayagataki na oxalic acid ka kauta laivi na aluminium kece. E kaya o Leah Rouquette, e dua na gonevuli ni PhD ena tabana ni Chemistry kei na Chemical Engineering ena Chalmers University of Technology ni baleta ni batiri kece e tiko kina na aluminium, e dodonu me rawa ni da kauta laivi ka sega ni vakayalia eso tale na kaukamea.
Ena Valenivolavola ni Batiri Recycling Laboratory ena Chalmers Univesiti ni Tekinolaji, a vakaraitaka o Leah Rouquette kei na iliuliu ni vakadidike o Martina Petranikova na kena cakacaka na iwalewale vou. Na vale ni vakadidike e tiko kina na batiri ni motoka vakayagataki, kei na dua na hood ni kubou e tiko kina na iyaya vakacacani ena ivakarau ni dua na pauta karakarawa vinaka sara ka vakawaicalataki ena dua na wai matata – oxalic acid. E vakayagataka o Leah Rouquette na ka e vaka e dua na misini ni vakasaqa me veiwaki kina na wai kei na pauta. Dina ga ni rairai rawarawa me vaka ni sa cakava tiko na kofi, na iwalewale vakatabakidua e duatani ka dua na vakadidike vakasaenisi se qai tabaki walega oqo. Ena kena vakavinakataki na ivakarau ni katakata, vakasama kei na gauna, era bulia kina na dauvakadidike e dua na iwalewale vou e vakayagataka na oxalic acid, e dua na ka e sega ni vakacacana na veika bula e kune tale ga ena kau me vaka na rhubarb kei na spinach.
E gadrevi na veisau ni kemikali sega ni vakayago nikua. Me kena ikuri, e dua na bottlenecks levu duadua ena iwalewale ni gauna oqo sai koya na kena kau laivi na veika e vo me vaka na aluminiumi. E kaya o Martina Petranikova, na Parofesa iVukevuke ena Tabana ni Kemisitiri kei na Idinia ni Kemikali ena Univesiti ni Tekinolaji ni Chalmers, ni sa dua na iwalewale vou ka rawa ni vakarautaka na veisau vou ki na bisinisi ni vakayagataki tale ka vukea na kena wali na leqa e tarova tiko na veivakatorocaketaki.
Na iwalewale ni kena vakayagataki na wai e vakatokai me hydrometallurgy. Ena kena vakayagataki na wai makawa, e dau kau tani taumada na “ka dukadukali” mai na iyaya me vaka na aluminiumi kei na kopa, oti sa qai rawa ni vakayagataki na kaukamea talei me vaka na litiumi, kobalati, nikel kei na manganisi. Dina ni lailai ga na aluminiumi kei na kopa e vo, ia e gadrevi e vica na iwasewase ni kena vakasavasavataki, qai vakavuna na iwasewase yadua ni kena vakasavasavataki e dua na leqa. Ena iwalewale vou, era veisautaka na dauvakadidike na kena musuki ra qai wasea taumada na lithium mai na aluminiumi. Ena sala oqo, era na rawa ni vakalailaitaka na vakayagataki ni kaukamea talei e gadrevi me buli kina na batiri vou.
Na ikarua mada ga ni veimama ni cakacaka —na kena vakasavasavataki na veiwaki butobuto —e vakananuma lesu na kena buli na kofi. Ni curu yani na aluminiumi kei na litiumi ena wai, era tiko ga ena “sump” eso tale na kaukamea. Na ikalawa e tarava ena iwalewale oqo sai koya me wasei na aluminiumi kei na lithium.
"Me vaka ni duidui sara na kedra ituvaki na kaukamea oqo, keitou vakabauta ni na sega ni dredre na kena wasei. Na neitou iwalewale vou e dolava e dua na sala vou yalataki me baleta na vakayagataki tale ni batiri ka sa tu vei keitou na veivakauqeti kece me keitou vakadikeva tale," e kaya o Leah Rouquette. “Me vaka ni rawa tale ga ni vakayagataki vakalevu na iwalewale oqo, keitou nuitaka ni na yaga ena tabana ni bisinisi ena veiyabaki mai oqo,” e kaya o Martina Petranikova.
Na ilawalawa ni vakadidike nei Martina Petranikova sa vakayacora tiko na vakadidike liu ena kaukamea recycling ena batiri ni lithium-ion ena vuqa na yabaki. Na ilawalawa e cakacaka vata kei na kabani era vakaitavi ena kena vakayagataki tale na batiri ni motoka vakalivaliva ka sa dua na itokani ena veicakacaka lelevu ni R&D me vaka na Volvo Cars kei na cakacaka ni Nybat ni Northvolt.
Ikuri ni itukutuku me baleta na vakadidike: Na itukutuku vakasaenisi “Taucoko ni digidigi ni vakabulabulataki ni lithium mai na lithium-ion livaliva ni motoka ni batiri: ivakaraitaki kei na vakavinakataki ni vakayagataki ni oxalic acid me vaka e dua na lixiviant” a tabaki ena ivolaniveisiga ni veibiu kei na veivakasavasavataki ni tekinolaji. Na vakadidike oqo a vakayacori mai vei Leah Rouquette, Martina Petranikova kei Natalia Vieceli mai na Tabana ni Kemikali kei na Kemikali ni Idinia ena Chalmers Univesiti ni Tekinolaji. Na vakadidike e vakailavotaki mai na Suwiteni kaukauwa ni Galala ni Digidigi, na Suwiteni batiri ni yavu kei na Vinnova, kei na veivakatovolei e vakayacori ena kena vakayagataki na Volvo motoka livaliva batiri vakayagataki mai na Stena vakavoutaki kei na Akkuser Oy.
Eda tabaka e vuqa na itukutuku ni vulagi mai vei ira na kenadau ena veivanua duidui. Oqo na noda akaude me baleta na tamata vakatabakidua oqo, isoqosoqo, veisoqosoqo kei na kabani.
Ena vakanomodi na wavu, lailai na vakadukadukalitaki, lailai na kasi ni vale katakata ka vakayagataki vakavinaka. Na tamata kecega ena vinaka cake...
Sainitaka na itukutuku ni imeli ni veisiga ni CleanTechnica. Au muri keda ena itukutuku ni Google! Na veisau vakatekinoloji kece e tiko kina na iliuliu vou...
Ena dua na gauna lekaleka sa oti, Jefferies ilawalawa, e dua na baqe ni vakatubuilavo levu duadua ena US, sureti au meu vosa vei ira na nodra kasitama ni vuravura raraba, vakatubuilavo ni veisoqosoqo...
Sainitaka na itukutuku ni imeli ni veisiga ni CleanTechnica. Au muri keda ena itukutuku ni Google! Kacivaka na vakatubuilavo ni tabana vakaitaukei ena batiri ni Amerika...
Dodonu ni taukeni © 2023 Tekinoloji savasava. Na veika e buli ena vanua oqo e baleta ga na inaki ni veivakamarautaki. Na vakasama kei na vakasama e vakaraitaki ena itukutuku oqo e rawa ni sega ni vakadonui mai vei ira ka sega ni dodonu me vakaraitaka na rai ni CleanTechnica, na kena itaukei, veitokoni, veiwekani se tabana.
Gauna ni vakau: Noveba-09-2023